ایزد مهر

نوشته شده توسط محبوبه خدایی

مهر ایزد پیمان است و از پیمان و نظم و راستی نگهبانی می‌کند. وظیفه مهم او نظارت بر پیمان‌هاست. این ایزد در هند نیز همین وظیفه را دارد. ایرانیان سرزمین خود را سرزمین پیمان می‌دانستند و از دروغ پرهیز می‌کردند. مهر کسی است که بر دیوان دروغ می‌تازد و آنان را شکست می‌دهد. او با پیمان‌شکنان به شدت دشمن است و نسبت به وفاداران به عهد و پیمان بسیار مهربان.

جهان خاتون و هم‌عصرانش

نوشته شده توسط محبوبه خدایی

بعد از پادشاه خاتون، جهان خاتون متخلص به «جهان» (جهان ملک خاتون) یکی از شاعرﻩها و دانشمندان بزرگ نیمه دوم قرن هشتم ق بوده است. تاریخ تولد او به طور دقیق مشخص نیست و اگر تاریخ ازدواج پدر و مادرش که در سال ۷۲۵ یا اندکی بعد از آن بوده می‌توان گفت که او نیز بعد از این تاریخ چشم به جهان گشود.

دست‌نویس‌های هزار رنگ تورفانی

نوشته شده توسط محبوبه خدایی

نخستین بار، زمانی که حروف مانوی را آموختم و دستنویسﻫﺎی تورفانی را دیدم، چیزی که بیش از همه نظرم را جلب کرد؛ رنگﺁمیزی و شیوۀ هنرمندانۀ رسمﺍلخط کاتب بود که بسی آگاهانه به تصویر کشیده شده بود. ترکیب رنگﻫﺎ لذت به خصوصی را برای خواننده ایجاد ﻣیکند و جداسازی قسمتﻫﺎی مختلف متن، شیوهﺍی است که قرائت را آسانتر می‌‌سازد.

آواتار و اسطوره مادر خدایان

نوشته شده توسط محبوبه خدایی

خدا اغلب آفریدگار جهان محسوب می‌شود. در نظام‌های ایمانی گاهی این خدا به صورت یکتا در یکتاپرستی مطرح می‌شود، یا در چند خدایی به صورت الههﺍی در کنار دیگر خدایان مطرح می‌شود. همچنین چه ارتباطش را با جهان حفظ نموده باشد و چه در امورات آن دخالت نکند، خدا متداول‌ترین واژهﺍی است که به آفریدگار فراطبیعی ناظرجهان اطلاق شده است. متکلمان ویژگی‌های گوناگونی را به مفاهیم متعدد خدا نسبت دادهﺍند. از معمول‌ترین این ویژگی‌ها می‌توان به علم مطلق، قدرت مطلق، حضور در همه جا در آن واحد، خیر اعلی بودن، بسیط بودن و وجود داشتن ضروری اشاره نمود. همچنین خدا به عنوان وجودی مجرد و مرجع تام تعهد اخلاقی و بزرگ‌ترین موجود قابل تصور، تلقی شده است. مسئلهٔ وجود خداوند در طول تاریخ همواره به عنوان یکی از سرفصل‌های مهم کاوش‌های فلسفی مطرح بوده است. در گذشته انسانﻫﺎ برای خدایان خود پیکر می‌تراشیدند و آنﻫﺎ را با تندیسﻫﺎ و نقش برجستهﻫﺎ نشان می‌دادند. این خدایان فقط مذکر نبودند بلکه از آثار بدست آمده از گذشته به خوبی نمایان است که در دوران ماقبل تاریخ انسانﻫﺎ به ایزد بانوان (الههﻫﺎ، ربﺍلنوعﻫﺎ و مادرخدایان) نیز اعتقاد داشتند.

اساطیر و روزهای هفته

نوشته شده توسط محبوبه خدایی

این مقاله به بررسی روزهای هفته و مقایسهٔ آﻥها در زباﻥهای انگلیسی، آلمانی، فرانسه، ایتالیایی و فارسی می‌پردازد تا نشان دهد حتی این گونه واژﻩها که به نظر بسیار ساده می‌رسند و هر روز در هر زبان استفاده می‌شوند چه رازهایی در پس ساختار خطی خود پنهان کردهﺍند که اساطیر و افسانهﻫﺎی یک قوم و ملت را در برمی‌گیرد.